Santeria

"I don't practice Santeria 
I ain't got no crystal ball"

"Tìm vần là để trêu ngươi
ai soi từng chữ mà bươi ra vần,
gặp ý hay, lại lần khần
ngửa lên vặn hỏi có vần hay không."

Trong căn nhà thuê bên cạnh bỗng người phụ nữ cao giọng lên bất chợt khiến tôi chú ý, nhưng có thể đó là vì một điều gì đó khác hơn là vì các từ được bắn ra, và kể cả vì cao độ của chúng; dẫu sao thì người ấy lúc nào cũng nói rất nhiều, và đúng là các từ của người phụ nữ ấy, được bắn đi chứ không phải nói, rời ra với nhau - dẫu chúng có được phát ra thành một câu dài hay ngắn - và chẳng mấy khi cần phải nghĩ xem đó là gì ngoài tiếng động, và về chuyện này, người ấy giải thích đơn giản, dẫu chẳng ai hỏi: tai bị điếc. Thêm nữa đây là một người sùng đạo, theo nghĩa đi lễ rất nhiều và, nếu việc ấy còn chưa cho thấy một người sùng đạo có gì đáng nói trong một xóm ai cũng sùng đạo và đi lễ nhiều (và đôi khi không phải mỗi ngày một lần, nhất là vào một tháng Mười một, giống như tháng này, và một người đạo Thiên Chúa thì sẽ hiểu ngay tháng Mười một thì như thế nào), tham gia vào các hoạt động từ thiện của giáo xứ như một công việc chính. Nhưng quay trở lại với các từ đã khiến tôi chú ý, đó là từ uy-tín, và sự nối liền nó với nhau như thế chính là bởi ấn tượng mà nó gây ra cho tôi, nói cách khác, đó là lần rất hiếm hoi các phát đại bác không rời hết ra với nhau, mà chụm lại thành cặp, và điều này còn bởi đó không thuộc về những gì người ấy thường nói ra. Chuyện chỉ đơn giản thế này: đứa cháu của người ấy (đây là một phụ nữ không chồng con và ở chung với gia đình của em gái) bỗng mua thêm một thứ - một ly nước - đắt hơn rất nhiều so với số tiền nó được phép tiêu, và tiền thừa thì không trả lại, và cũng không nói với ai. (Và thêm nữa tôi chú ý đến từ uy tín thì chẳng có gì đáng ngạc nhiên, vì đó là cái tôi thường chật vật để có được khi còn nhỏ, vào quãng mà nó có vẻ cao vời, hơn hẳn những cái khác, so với tôi: một chuyện ăn cắp tiền - và bị phát hiện, và đương nhiên trừng trị - khiến cho việc sau đó tự mình thấy phải tỏ ra sẽ không màng đến tiền, suốt một vài năm vào cái quãng còn rất nhỏ ấy, là chuyện vô cùng quan trọng và chiếm trọn hết đầu tôi mỗi khi trông thấy mấy đồng tiền lẻ để trên bàn.)

Và nếu chuyện ấy còn chưa rõ, tôi còn nhớ một lần khác, và đây là mẹ tôi, bỗng dưng nói một điều mà tôi chú ý - tức là chú ý đến hơn mức tôi vẫn thường chú ý đến lời của mẹ tôi, dẫu có phải là trách móc hay không, giống như một đứa con chú ý đến lời của một bà mẹ nói rất nhiều và ngày nào cũng nghe thấy; tức là bỗng câu nói của bà nói có một cụm không thể tách ra được, và bản thân nó cũng hoàn toàn lạ lẫm, như thể Việt kiều, so với các từ bà vẫn nói (và đương nhiên cũng có phần rời rạc, nhưng giọng bà không lớn, và thêm nữa cũng không sùng đạo đến mức tham gia vào bất kỳ các hoạt động nào của giáo xứ, và cả chuyện này nữa, bà nói giọng miền Nam); tức là, từ của bà bỗng có một vẻ rất lạ lùng khi thốt ra cả một cụm: hậu quả nhãn tiền (để cụ thể hơn, ấy là một dịp gây thất vọng hơn những dịp khác).